Digitaal procederen in handelsdagvaardingen vanaf oktober 2026 landelijk beschikbaar voor advocaten

Advocaten kunnen vanaf 12 oktober 2026 bij alle rechtbanken digitaal procederen in dagvaardingszaken handel via Mijn Rechtspraak, voor zaken aangebracht op of na de rolzitting van 28 oktober 2026. Dit is een vrijwillige route, dus regel eerst toegangsrechten, versiebeheer en controleerbare indieningsbewijzen voordat u digitaal indienen standaard maakt.

De Raad voor de rechtspraak kondigde op 8 oktober 2026 aan dat digitaal procederen in civiele dagvaardingszaken verder wordt uitgebreid. Volgens de informatiepagina van De Rechtspraak over digitaal procederen in dagvaardingszaken handel kunnen advocaten vanaf 12 oktober 2026 bij alle rechtbanken digitaal procederen in handelszaken die met een dagvaarding zijn ingeleid, voor zaken die worden aangebracht op of na de rolzitting van 28 oktober 2026.

Deze uitrol bouwt voort op pilots. De publicatie van de Raad voor de rechtspraak over de pilot bij rechtbank Den Haag en hof Arnhem-Leeuwarden vermeldt dat advocaten vanaf 2 juni 2025 bij de rechtbank Den Haag digitaal konden procederen in handelsdagvaardingen, en dat digitaal procederen bij het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden sinds diezelfde datum mogelijk was.

Wat verandert er precies op 12 oktober 2026 bij de rechtbanken en gerechtshoven?

Vanaf 12 oktober 2026 is digitaal procederen in dagvaardingszaken handel beschikbaar bij alle rechtbanken; 28 oktober 2026 is de rolzitting waarop de betreffende zaken moeten zijn aangebracht. Bij de gerechtshoven Amsterdam, Den Haag en ’s-Hertogenbosch wordt vrijwillig digitaal procederen uitgebreid voor nieuwe dagvaardingszaken met roldatum 27 oktober 2026 of later; bij Amsterdam geldt een uitzondering voor zaken bij de Ondernemingskamer. Het Landelijk Overleg Vakinhoud Civiel verankert dit in het procesreglement.

• Rechtbanken: vanaf 12 oktober 2026 kunnen advocaten bij alle rechtbanken digitaal procederen in dagvaardingszaken handel, voor zaken die zijn aangebracht op of na de rolzitting van 28 oktober 2026.
• Gerechtshoven Amsterdam, Den Haag en ’s-Hertogenbosch: volgens Bijlage IX van het procesreglement is vrijwillig digitaal procederen door advocaten mogelijk met ingang van 12 oktober 2026 voor nieuwe dagvaardingszaken met roldatum 27 oktober 2026 of later; bij Amsterdam met uitzondering van zaken bij de Ondernemingskamer.
• Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden: daar was digitaal procederen al mogelijk sinds 2 juni 2025.

De bijlage bij het procesreglement civiele dagvaardingszaken gerechtshoven legt deze data en de reikwijdte formeel vast. In de praktijk betekent dit volgens de rechtbank Amsterdam dat procespartijen via Mijn Rechtspraak toegang krijgen tot hun digitale dossier(s) met de bijbehorende stukken en daar stukken kunnen indienen of een nieuwe zaak kunnen starten; papieren nasturing is dan niet langer nodig.

Is digitaal procederen via Mijn Rechtspraak verplicht voor advocaten?

Nee. De bronnen van De Rechtspraak omschrijven digitaal procederen in deze dagvaardingszaken als een vrijwillige route voor advocaten. De uitbreiding verruimt de toegang tot digitale procesinfrastructuur, maar schrijft niet voor dat iedere procespartij digitaal moet indienen. Het papieren traject verdwijnt hiermee niet automatisch.

Naar onze inschatting is die vrijwilligheid het belangrijkste detail voor besluitvormers. Juist omdat niets verplicht is, ligt de keuze wanneer en hoe een kantoor digitaal gaat werken bij het kantoor zelf. Dat maakt het een intern governance- en beheersvraagstuk, en niet alleen een technische aansluiting.

Wat betekent deze uitbreiding voor advocatenkantoren en juridische besluitvormers?

Onze analyse: omdat digitaal indienen via Mijn Rechtspraak een vrijwillige route is die per zaak kan worden gekozen, kan binnen één kantoor een mengvorm van papieren en digitale dossiers ontstaan; daarom raden wij aan per zaak vast te leggen welke route wordt gebruikt, zodat niemand per ongeluk twee sporen door elkaar gebruikt. Onze analyse: omdat digitale indiening vraagt om duidelijke verantwoordelijkheid binnen het kantoor, raden wij aan per zaak bevoegde gebruikers aan te wijzen, individuele authenticatie te gebruiken en machtigingen periodiek te controleren voordat de eerste zaak op de nieuwe rolzitting wordt aangebracht. Onze analyse: omdat de beschikbaarheid en reikwijdte aan concrete rolzittingen zijn gekoppeld (28 oktober bij de rechtbanken en 27 oktober bij de drie hoven), raden wij aan dat de verantwoordelijke advocaat per zaak controleert welke roldatum geldt en de ontvangstbevestiging van de indiening bewaart als zelfstandig dossierstuk. Onze analyse: om de eigen dossiercontrole te versterken, raden wij aan een onafhankelijk overzicht bij te houden van welke versie van een processtuk wanneer is ingediend, zodat later aantoonbaar blijft wat volgens het kantoor op welk moment naar de rechter is verzonden.

Deze lijn sluit aan bij bredere vraagstukken over AI en digitale werkwijzen in de beroepspraktijk en bij de manier waarop organisaties handelingen betrouwbaar reconstrueerbaar vastleggen. Ook de discussie over toetsbare workfloweisen bij gevoelige dossiers is hier relevant: een digitaal procesdossier vraagt dezelfde discipline van versie- en toegangsbeheer.

Welke stappen moet een kantoor nemen voordat digitaal indienen de standaardroute wordt?

Behandel de overstap als een beheers- en controlevraag, niet als een knop die wordt omgezet. Onze analyse van deze uitbreiding — met digitale dossiers, een vrijwillige route en genoemde roldata — leidt tot de volgende beheersaanbevelingen:

1. Leg vast welke zaaksoorten en instanties het kantoor voortaan digitaal afhandelt, en vanaf welke rolzitting.
2. Wijs per zaak bevoegde gebruikers aan, gebruik individuele authenticatie en controleer machtigingen tot het digitale dossier regelmatig.
3. Controleer per zaak de geldende roldatum (28 oktober bij rechtbanken, 27 oktober bij de drie hoven) en bewaar elke ontvangstbevestiging.
4. Houd een eigen, onafhankelijk overzicht bij van ingediende stukken en hun versie en indieningsmoment.
5. Richt een herstelprocedure in voor technische storingen of twijfel over of een indiening is aangekomen, met een papieren terugvaloptie zolang die bestaat.

Onze analyse: als een kantoor deze punten niet regelt, kan het voor het kantoor onduidelijker worden wie wat heeft ingediend en welke versie wanneer is gebruikt; daarom raden wij aan de genoemde beheersmaatregelen vast te leggen. De uitbreiding zelf vraagt daar niet om; de verantwoordelijkheid voor controleerbare bewijsvoering blijft bij het kantoor. Meer over dit soort governancekeuzes staat in onze overige analyses op de blog.

Bronnen: Het artikel steunt op officiële publicaties van De Rechtspraak, de rechtbank Amsterdam, de Raad voor de rechtspraak en het procesreglement van het Landelijk Overleg Vakinhoud Civiel.