Welke AI-agentlogs bewaren na een incident: Britse voorstellen en de EU AI Act

Het Britse Department for Science, Innovation and Technology stelt voor om gereguleerde entiteiten na een gemeld incident met agentische AI te verplichten agentlogs van agentacties en controlepogingen te bewaren. Combineer dit met de EU AI Act-minimumtermijn van zes maanden voor high-risk-logs tot één retentiematrix per systeem, doel en wet, in plaats van één universele termijn.

Op 3 november 2026 publiceerde het Britse Department for Science, Innovation and Technology een beleidsfiche met voorgestelde Agentic AI resilience measures. Daarin staat dat organisaties die een incident met agentische AI melden, relevante informatie zouden moeten bewaren, waaronder de acties van agents en de pogingen van operators om die agents te controleren. Het gaat nadrukkelijk om een voorstel in een wetsvoorstel, niet om een reeds geldende algemene bewaarplicht.

Toch is dit meer dan een technisch detail. Naar onze inschatting verschuift dit voorstel het bewaren van agentlogs van een goede praktijk naar een mogelijke wettelijke bewijsbewaarplicht. Wie een incident meldt, moet straks kunnen reconstrueren wat de agent deed en of mensen hebben ingegrepen. Dat raakt rechtstreeks aan de beheersing en verantwoording van AI-agents.

Wat stelt het Britse voorstel over bewijsbewaring na een AI-incident precies voor?

Het voorstel koppelt bewijsbewaring aan een gemeld incident bij gereguleerde entiteiten. Het noemt als te bewaren informatie onder meer de acties van agents en de pogingen van operators om agents te sturen of te stoppen. De fiche beschrijft maatregelen die nog in een wetsvoorstel zitten; er is dus nog geen algemene, direct afdwingbare termijn.

Het Britse National Cyber Security Centre vult dit technisch aan in zijn guidance Managing the cyber risk of agentic AI. Die stelt dat telemetrie nodig is voor realtime toezicht en onderzoek achteraf, dat agentlogs gevoelige gegevens kunnen bevatten en dat ze tegen wijziging of verwijdering beschermd moeten zijn, waar mogelijk met onveranderbare opslag. Een vaste bewaartermijn geeft die guidance niet.

Hoe verhoudt dit zich tot de zesmaandentermijn uit de EU AI Act?

De EU AI Act werkt met een minimumtermijn voor een afgebakende categorie. Volgens de toelichting van de Europese Commissie bij artikel 19 over automatisch gegenereerde logs moeten die logs van high-risk AI-systemen ten minste zes maanden worden bewaard, tenzij toepasselijke wetgeving anders bepaalt. De termijn moet passen bij het beoogde doel, en financiële instellingen kunnen logs moeten opnemen in hun bestaande governance-documentatie.

Hier ontstaat de belangrijkste misvatting die wij willen rechtzetten. De zes maanden gelden niet voor ieder AI-systeem of iedere prompt, maar voor automatisch gegenereerde logs van bepaalde high-risk-systemen. Gegevensbeschermingsrecht, waaronder de AVG (GDPR), kan een kortere of andere uitkomst vereisen. Een universele termijn bestaat niet, zoals wij eerder beschreven bij retentie van AI-logs gekoppeld aan het doel.

Welke gegevens over een AI-agent moet ik concreet bewaren en met welke termijn?

Bepaal per systeem en per incidenttype wat u bewaart. De Britse Government Functional Standard GovS 005 beschrijft een lifecycle-benadering: bij het uitfaseren van AI-componenten, modellen, prompts, outputs, agentlogs en afgeleide data moet een organisatie bepalen wat wordt bewaard, gearchiveerd, gemigreerd of verwijderd, in samenhang met eigen retentieschema's, informatiebeheer, beveiliging en toepasselijke wetgeving. Wij vertalen dat naar een aanpak waarbij gegevens niet langer worden bewaard dan voor het betreffende doel en de toepasselijke regels nodig is:

• Normale minimale retentie: bewaar per verwerking de systeem- en modelidentiteit, de versie, tijdstempels, een prompt- of inputreferentie, de output, toolcalls, agentacties, configuratiewijzigingen, toegangs- en goedkeuringsbesluiten, menselijke interventies en de incidentstatus. Bewaar volledige gevoelige promptinhoud alleen wanneer noodzakelijk; gebruik anders hashes, gesegmenteerde opslag of gecontroleerde verwijzingen.
• Langere audit- of governance-record: bewaar langer waar een specifieke norm of sectorregel dat verlangt, bijvoorbeeld de high-risk-logs onder de EU AI Act of de governance-documentatie van een financiële instelling.
• Incident hold: schort verwijdering tijdelijk op zodra een incident, klacht, onderzoek of redelijk voorzien geschil relevant bewijs kan raken. Dit is naar onze inschatting een aanbevolen uitbreiding van de voorgestelde Britse bewijsbewaring; de Britse factsheet koppelt de evidence-preservation requirement specifiek aan gereguleerde entiteiten die een incident hebben gemeld.

Bescherm bij elk regime de integriteit en vertrouwelijkheid van de agentlogs, met minimale toegang en, waar mogelijk, onveranderbare opslag. Leg naast de technische gebeurtenissen én een gekoppeld beslisrecord vast, zodat achteraf te verantwoorden is wie wat besloot.

Wat betekent dit voor bestuurders, juristen en CISO's?

Onze analyse: omdat het Britse voorstel bewijs van agentacties en controlepogingen aan een gemeld incident koppelt, krijgen gereguleerde entiteiten een concreter bewaarrisico dan onder losse guidance; daarom moet de CISO naar onze inschatting nu al een incident hold inrichten die verwijdering opschort bij een gemeld of redelijk voorzien incident. Omdat de EU AI Act zes maanden alleen voor high-risk-logs voorschrijft en gegevensbeschermingsrecht onder de AVG kan afwijken, loopt een organisatie met één standaardtermijn naar onze inschatting tegelijk het risico te lang én te kort te bewaren; daarom moet de jurist per systeem de retentiegrond en de termijn vastleggen, en niet terugvallen op een algemene zesmaandenregel. Omdat volledige gevoelige promptinhoud zelden noodzakelijk is als bewijs, vergroot brede opslag naar onze inschatting onnodig de privacyblootstelling; daarom moet de verwerkingsverantwoordelijke kiezen voor hashes, gesegmenteerde opslag of verwijzingen en de toegang tot minimale logextracten beperken. Omdat de bewijswaarde valt of staat met integriteit, verliest een organisatie naar onze inschatting haar reconstructie als agentlogs achteraf gewijzigd kunnen worden; daarom moet de CISO integriteitsbewijs en, waar mogelijk, onveranderbare opslag voor incidentrelevante logs organiseren voordat het eerste incident zich voordoet. Dit sluit aan bij een goed incident-responsdraaiboek voor een AI-agent.

Samengevat, als praktische volgorde die wij aanbevelen:

1. Breng per AI-systeem in kaart of het high-risk is, welke sectorregels gelden en welk gegevensbeschermingsrecht onder de AVG meespeelt.
2. Leg per systeem de retentiegrond, de termijn en de verwijderingsregel vast in een gedocumenteerde matrix.
3. Richt een incident hold in die verwijdering opschort en koppel die aan uw meldproces.
4. Beperk opslag en toegang tot de noodzakelijke gegevens en borg de integriteit met onveranderbare opslag waar dat kan.

De Britse maatregelen zijn voorstellen, en de NCSC- en GovS 005-documenten zijn guidance en beleidskaders, geen Nederlandse wettelijke norm. Naar onze inschatting is de richting duidelijk genoeg om nu een verdedigbare matrix op te stellen in plaats van te wachten op een vaste termijn die er niet komt.

Bronnen: Het artikel steunt op de beleidsfiche van het UK Department for Science, Innovation and Technology, de toelichting van de Europese Commissie bij artikel 19 van de EU AI Act, de NCSC-guidance over agentische AI en de Britse Government Functional Standard GovS 005.